Dobry materac to nie tylko gwarancja wygodnego snu, ale przede wszystkim inwestycja w zdrowie i codzienne samopoczucie. Wybór odpowiedniego modelu może stanowić wyzwanie – mnogość materiałów, typów konstrukcji i różne poziomy twardości sprawiają, że decyzja nie powinna być podejmowana pochopnie. Sprawdź, jak krok po kroku dobrać materac idealny dla siebie.
Jakie są rodzaje materacy?
Podstawową decyzją, którą należy podjąć przy zakupie materaca, jest wybór jego konstrukcji. Wśród dostępnych wariantów znajdziemy modele piankowe, sprężynowe oraz lateksowe – każdy z nich ma swoją specyfikę i inaczej reaguje na ciało użytkownika.
Materace piankowe to obecnie jedne z najczęściej wybieranych. Wyróżniają się lekkością, dobrą izolacją ruchów oraz możliwością dokładnego dopasowania do sylwetki. W tej grupie znajdziemy m.in. pianki wysokoelastyczne, termoelastyczne i lateksowe, które różnią się właściwościami mechanicznymi oraz poziomem oddychalności.
Z kolei materace sprężynowe to klasyka z nowoczesnym twistem. Dzięki zastosowaniu sprężyn kieszeniowych lub multipocket, oferują dynamiczne podparcie ciała oraz wysoki poziom wentylacji. Są też bardziej odporne na deformacje i dobrze znoszą dużą wagę użytkownika.
Materace lateksowe to propozycja dla osób ceniących higienę i naturalność. Charakteryzują się dużą sprężystością, odpornością na odkształcenia oraz właściwościami antyalergicznymi. Świetnie sprawdzą się u osób z alergiami, dzieci i seniorów.
Wybór rodzaju materaca powinien być uzależniony od Twoich indywidualnych potrzeb – komfortu, wagi ciała, pozycji snu oraz warunków zdrowotnych.
Jak dopasować twardość materaca do wagi i pozycji snu?
Twardość materaca to jeden z najważniejszych parametrów wpływających na komfort użytkowania. Oznacza się ją zazwyczaj w skali od H1 do H4, gdzie:
- H1 – bardzo miękki, dla osób do 60 kg,
- H2 – średnio miękki, dla osób do ok. 80 kg,
- H3 – twardy, dla osób od 80 do 100 kg,
- H4 – bardzo twardy, dla osób powyżej 100 kg.
Dla osób śpiących na boku polecane są raczej miększe materace (H1–H2), które umożliwią zagłębienie się ramion i bioder w strukturę materaca. Natomiast osoby zasypiające na plecach lub brzuchu powinny wybierać twardsze modele (H3–H4), które zapewnią odpowiednie podparcie w odcinku lędźwiowym.
Jeśli często zmieniasz pozycję w czasie snu, wybierz materac o średniej twardości (H2–H3), który zapewni kompromis między elastycznością, a stabilnym podparciem.
Co wybrać – pianka termoelastyczna, wysokoelastyczna czy lateks?
Materace piankowe można podzielić na kilka głównych typów w zależności od rodzaju użytego tworzywa. Każde z nich ma inne właściwości, dlatego warto poznać ich charakterystykę, zanim dokonasz wyboru.
Pianka termoelastyczna
Pianka visco (nazywana też leniwą lub memory foam) reaguje na temperaturę i nacisk ciała, dzięki czemu modeluje się do jego kształtu. Pozwala na równomierne rozłożenie ciężaru, co znacząco poprawia komfort snu i zmniejsza nacisk na stawy i mięśnie.
Modele z pianką termoelastyczną, jak np. materac Salsa, są szczególnie polecane osobom z bólem pleców, problemami ortopedycznymi oraz tym, którzy lubią uczucie otulenia. Dodatkowo często wyposażone są w systemy wentylacyjne, które zapobiegają przegrzewaniu się ciała.
Pianka wysokoelastyczna
Pianka HR charakteryzuje się dużą sprężystością i szybkim powrotem do pierwotnego kształtu. Jest bardziej odporna na odkształcenia niż zwykła pianka PUR oraz zapewnia lepszą wentylację, co czyni ją dobrym wyborem dla osób pocących się w nocy.
Modele takie jak Rock & Roll oferują wysoką elastyczność punktową i dopasowanie do kształtu sylwetki, a także dużą trwałość. Idealne dla dziecka, osoby aktywnej fizycznie lub użytkownika o wyższej wadze ciała.
Pianka lateksowa
Lateks naturalny lub syntetyczny to materiał wyjątkowo odporny na bakterie, grzyby i roztocza. Materace lateksowe są sprężyste, trwałe i dobrze wentylowane, co sprawia, że są polecane alergikom oraz osobom, które cenią sobie higieniczne środowisko snu.
Materace takie jak Latino oferują nie tylko komfort, ale także eliminują ryzyko rozwoju drobnoustrojów, co może przeciwdziałać nocnemu kaszlowi czy nieżycie nosa.
Kiedy warto wybrać materac sprężynowy?
Choć pianki zdominowały rynek, materace sprężynowe nadal mają wielu zwolenników. Szczególnie jeśli mówimy o nowoczesnych rozwiązaniach jak sprężyny kieszeniowe czy multipocket.
Sprężyny bonell to najprostszy i najtańszy wariant, jak np. w modelu Kankan. Dedykowane są osobom o ograniczonym budżecie, które szukają tradycyjnego, solidnego wsparcia.
Sprężyny kieszeniowe (np. materac Cha-Cha) zapewniają lepsze dopasowanie do ciała, bo każda sprężyna pracuje niezależnie, co również redukuje przenoszenie drgań – ważne dla par.
Multipocket, jak w modelu Makarena, to jeszcze większa liczba sprężyn o mniejszej średnicy, co zwiększa elastyczność punktową i precyzję podparcia ciała na całej długości.
Materace sprężynowe to dobry wybór dla osób, które potrzebują dobrze wentylowanego, dynamicznie reagującego podłoża do spania – szczególnie w wilgotnych pomieszczeniach lub dla osób z tendencją do przegrzewania się w nocy.
Na co zwrócić uwagę przy wyborze materaca dla dziecka i seniora?
Dzieci i osoby starsze mają szczególne potrzeby, które powinny być uwzględnione przy wyborze materaca. W przypadku dzieci do 15. roku życia kręgosłup wciąż się rozwija, dlatego materac musi być twardszy – najlepiej o twardości H3–H4.
Seniorzy natomiast potrzebują kompromisu – materac nie może być zbyt twardy, by nie obciążał stawów biodrowych, ani zbyt miękki, by nie utrudniał wstawania.
W obu przypadkach warto również zwrócić uwagę na:
- wysokość materaca (dla seniorów zalecana powyżej 24 cm),
- łatwość utrzymania higieny (np. zdejmowane pokrowce),
- właściwą wentylację i odprowadzanie wilgoci.
Jak dobrać materac do swojej wagi?
Waga ciała znacząco wpływa na to, jak materac będzie się zachowywać podczas użytkowania. Osoby ważące mniej niż 90 kg mogą wybierać spośród szerszego zakresu twardości – od H1 do H3, w zależności od preferencji.
Dla osób powyżej 90 kg zaleca się twardsze materace (H3–H4), które zapewnią odpowiednie podparcie i nie ulegną zbyt szybkiemu odkształceniu. W przypadku osób o wadze powyżej 120–150 kg należy również zwrócić uwagę na nośność materaca – nie każdy model będzie odpowiedni.
Warto wybrać model z większą gęstością materiału, dodatkowymi warstwami stabilizującymi oraz wysokim rdzeniem (minimum 20 cm), który lepiej znosi obciążenie.
Materace dla par – co warto wiedzieć?
Wybór materaca dla dwóch osób to często kompromis. Jeśli partnerzy mają zbliżoną wagę i preferencje dotyczące twardości, można wybrać jeden duży materac. Jeśli różnice są znaczące, rozwiązaniem może być:
- materac dwustronny o różnych twardościach,
- dwa osobne materace o tej samej wysokości,
- materac z warstwą pianki termoelastycznej, która dopasuje się do każdej osoby indywidualnie,
- model z wysoką izolacją ruchów (np. pianka VISCO lub sprężyny kieszeniowe multipocket).
Warto dodać, że niektóre modele, jak np. Hilding Electro czy SleepMed Supreme, pozwalają na samodzielną regulację twardości, co czyni je idealnymi dla par o różnych potrzebach.
Jakie dodatki mają znaczenie?
Na komfort snu wpływa nie tylko sam materac, ale też jego otoczenie. Oto kilka elementów, które warto rozważyć podczas zakupu:
- Pokrowiec – powinien być zdejmowany, przewiewny, najlepiej z możliwością prania w 60°C. Opcje antyalergiczne, z aloesem, srebrem czy chłodzące zwiększają komfort snu.
- Stelaż – najlepiej listwowy, elastyczny lub pozycjonowany. Twarde powierzchnie skracają żywotność materaca.
- Wysokość materaca – ma znaczenie dla komfortu wstawania, szczególnie u seniorów. Modele powyżej 24 cm będą odpowiednie.
- System stref twardości – 7-strefowy układ to obecnie najczęściej stosowany i najlepiej dopasowujący się do budowy ciała.
Jak sprawdzić, czy materac jest dobrze dopasowany?
Najlepszym testem jest tzw. „test ręki” – połóż się na wznak i spróbuj wsunąć dłoń pod odcinek lędźwiowy kręgosłupa:
- jeśli dłoń wchodzi z oporem – materac jest idealny,
- jeśli wchodzi zbyt łatwo – jest za twardy,
- jeśli nie da się jej wsunąć – materac jest za miękki.
Warto też po prostu się położyć – kilkuminutowe leżenie na wybranym modelu w sklepie (lub test w domu, jeśli jest taka możliwość) pozwoli lepiej ocenić, czy materac spełnia oczekiwania.
Jakie są najczęstsze błędy przy wyborze materaca?
Wybierając materac, unikaj kilku często popełnianych błędów, które mogą skutkować niewygodnym snem:
- kupowanie materaca „na polecenie” bez uwzględnienia własnych potrzeb,
- decyzja oparta wyłącznie na cenie – tańszy nie zawsze znaczy lepszy,
- niewłaściwa twardość materaca w stosunku do wagi ciała,
- brak dopasowania do pozycji snu,
- pominięcie wpływu pokrowca i wentylacji na komfort snu.
Dobry materac to taki, który wspiera kręgosłup, nie powoduje napięć mięśniowych i pozwala przespać noc bez częstych zmian pozycji. Pamiętaj, że inwestycja w komfortowy sen to inwestycja w Twoje zdrowie – i z pewnością warto ją przemyśleć.
Co warto zapamietać?:
- Rodzaje materacy: piankowe (wysokoelastyczne, termoelastyczne, lateksowe), sprężynowe (bonell, kieszeniowe, multipocket) – każdy typ ma swoje unikalne właściwości.
- Twardość materaca oznaczona w skali H1-H4: H1 dla osób do 60 kg, H2 do 80 kg, H3 do 100 kg, H4 powyżej 100 kg – dobór twardości zależy od wagi i pozycji snu.
- Materace dla dzieci powinny być twardsze (H3-H4), natomiast dla seniorów zaleca się kompromis między twardością a miękkością.
- Wybór materaca dla par: rozważ materace dwustronne, osobne materace o tej samej wysokości lub modele z regulacją twardości.
- Test ręki jako metoda sprawdzenia dopasowania materaca: idealny materac pozwala na wsunięcie dłoni z oporem w odcinku lędźwiowym.